Wat is mindfulness?

Geschiedenis

 

De oorsprong van mindfulness kunnen we in het boeddhisme plaatsen. Van Boeddha zouden de woorden zijn: ‘Het cultiveren van opmerkzaamheid is het hoogste goed.’

Deze opmerkzaamheid is terug te vinden in: yoga, vipassana, tai chi en nog veel meer stromingen. Deze stromingen hebben allemaal hun wortels in het boeddhisme liggen.

 

 

Boeddha werd geboren rond 560 jaar voor Christus, Boeddha heeft zijn leven lang onderzoek gedaan naar het lijden in de wereld. Waarom bestaat lijden hoe bevrijden we ons van lijden? Zijn conclusie was dat we teveel bezig zijn met de prettige ervaringen en de onprettige ervaringen van ons af willen zetten. Dat verandering ons onzeker en angstig maakt. zijn oplossing hiervoor was om met een vriendelijke aandacht naar onszelf en de situatie te kijken om niet in het lijden vast te komen zitten.

 

Al zijn bevindingen beschreef boeddha in het achtvoudige pad. Het achtvoudige pad is een weg naar verlichting. De mindfulness stroming is het zevende onderdeel uit het achtvoudige pad van de Boeddha.

 

Mindfulness zoals we dat voor het grootste gedeelte in Nederland beoefenen is ontwikkeld door Jon Kabat-Zinn. Jon Kabat-Zinn was een hoogleraar aan het gezondheidscentrum van de universiteit van Worcester, Massachusetts Amerika. In de jaren 70 richtte hij de Stress Reduction Clinic op. Later werd dit het Centre for Mindfulness genoemd. Het programma wat hij aanbood bleek succesvol te zijn. Heel veel patiënten bleken baat te hebben bij zijn zienswijze. De training die Jon Kabat-Zinn ontwikkelde word Mindfulness-Based Stress Reduction genoemd. De psychologen: Zindel Segal, Mark Williams en John Teasdale hebben een soort gelijke training ontwikkeld. In deze training maken ze gebruik van cognitieve gedragstherapie, deze training heet daarom ook Mindfulness-Bases Cognitive Therapy.

 

 

 

 

 

 Hoe gaat het in zijn werk?

 

Een bewuste, open en vriendelijke houding die vrij is van veroordeling noemen we mindfulness. Mindfulness is nooit afhankelijk van wat er in het leven gebeurt.

 

Als we vanuit een westers perspectief kijken is mindfulness een vreemde staat van zijn. Hier in het westen zijn we vooral bezig met plannen en de toekomst. We zijn vaak bezig met de hele dag denken over dingen die we vaak niet kunnen veranderen. Dit blijven we vaak herhalen in ons hoofd, een innerlijke dialoog. Een gesprek die we keer op keer met onszelf voeren. Deze innerlijke dialoog voeren alleen mensen met zichzelf. Dieren doen dit niet, ze zijn op ieder moment mindful. Dieren denken alleen na over zaken die echt nodig zijn, zover ze dat kunnen.

 

Wanneer we in het hier-en-nu leven, en kijken naar de wereld zoals die is, ervaren we minder problemen dan wanneer we steeds nadenken over hoe het zou moeten zijn.

Waarom is het dan zo moeilijk om te stoppen met nadenken? Het gebeurt helaas volledig automatisch. Deze gedachtes brengen ook gevoelens met zich mee. We voelen ons slecht en zien dit als bewijs dat de gedachtes die wij hebben kloppen. We handelen ook naar deze gedachtes, we gaan dit zien als de realiteit.

 

Waarom hebben we allemaal gedachtes die niet bijdragen aan ons geluk?

Dat komt omdat onze hersenen op twee manieren kunnen denken:

 

  • Doe-modus
  • Zijn-modus

 

Als we in de doe-modus zitten dan zijn we bezig met denken en oplossen. We zijn in actie. Het helpt ons problemen op te lossen en doelen te stellen. We zijn dan vaak bezig met de toekomst, dat gaat vaak automatisch.  De doe-modus heeft altijd betrekking op iets wat nog niet goed genoeg is, wat nog niet af is. In het dagelijks leven is de doe-modus waardevol, we doen boodschappen, ruimen het huis op, koken eten. Het helpt ons alleen niet bij emotionele problemen zoals stress en verdriet.

 

De zijn-modus is het tegenovergestelde van de doe-modus. De zijn-modus draagt bij aan onze innerlijke rust. We zijn ons bewust van wat we al hebben en we zijn niet meer bezig met wat er niet goed gaat of wat er anders zou moeten. In de zijn-modus staan we in contact met onszelf en zijn we oordeel vrij. In de zijn-modus zijn we mindful, we accepteren alles wat er is.

 

Mindfulness zorgt ervoor dat we in de zijn-modus terecht komen.